Bölgemizde emsal kaya düşme risk çalışması! Türkiye'de örneği yok

Doğu Karadeniz'in derin vadiye kurulu şehri Gümüşhane'de kayaların düşme analizi yapıldı. Üç yıl süren çalışmanın il bazında Türkiye’de başka bir örneği yok

BÖLGESEL 03.01.2021, 17:30 03.01.2021, 17:00
Bölgemizde emsal kaya düşme risk çalışması! Türkiye'de örneği yok
banner94

Gümüşhane’de üç yıldır devam eden bir çalışmayla derin bir vadide kurulan kent merkezinin kaya düşme analizleri yapılarak tehlike haritası çıkarıldı. Çalışmada olası vakalar da simüle edilerek elde edilen verilerle tüm kurumların kullanabileceği sayısal altyapı oluşturuldu.

Türkiye’de il merkezi için örneği bulunmayan çalışma Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Anabilim Dalında yüksek lisans yapan Jeofizikçi Rasim Taylan Kara tarafından akademisyenler Doç.Dr. Selçuk Alemdağ ve Dr.Öğretim Üyesi Hasan Tahsin Bostancı’nın danışmanlığında gerçekleştirildi.

Çalışmada tarihi İpek Yolu üzerinde bulunan ve içinden geçen Harşit Çayının etrafındaki dik yamaçlarda sarp bir coğrafyaya sahip Gümüşhane kent merkezindeki kaya düşme potansiyeli açısından büyük tehdit oluşturan kuzey yamaçları incelendi.
Zaman zaman can ve mal kayıplarına sebep olan, hemen her mevsimde sıklıkla kaya düşme olaylarının meydana geldiği kent merkezindeki çalışmada ilk olarak yerleşim alanlarını tehdit eden sarp yamaçlardaki kaynak kaya alanlarının yanı sıra askıdaki bloklar ile düşmüş olan blokların yerleri dikkate alınarak kaya düşme envanter haritası oluşturuldu.

Kaya düşmelerinin 3 boyutlu analizleri yapıldı

Daha sonra kaya düşme ihtimali yüksek olan kaynak kaya alanları belirlenerek üç boyutlu kaya düşme simülasyon programıyla kaya düşmelerinin simülasyon analizleri gerçekleştirildi. Bu analizler sonucunda düşen blokların yayılma mesafesi, sıçrama yüksekliği, yuvarlanan kaya bloklarının kinetik enerjileri belirlendi, kaya düşme hatlarının en uygun konumlarına önlem yapısı olarak çelik bariyer uygulamalarını üç boyutlu yazılımda simüle ederek önlem yapılarının çalışıp, çalışmadığı da analiz edildi. Yapılan üç boyutlu kaya düşme analizleri sonucunda kaya düşme olası tehlikesi haritasının üretildiği çalışmada tüm veriler ışığında elde edilen sonuçlar Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) tabanına aktarılarak isteyen tüm kurumların kullanımına sunuldu. Türkiye genelinde şehir ölçekli ilk olan bu çalışma aynı zamanda ilerleyen yıllarda yapılacak ilgili tüm mühendislik faaliyetleri için de önemli bir adım oldu. Rasim Taylan Kara, bir sonraki hedefinin doktora tezinde yapay zeka ile ildeki tüm kaya düşmesi, heyelan ve çığ düşmeleri üzerine bir çalışma yapmak olduğunu söyledi.
Yüksek lisans tezi danışman hocalarından Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi öğretim üyesi, Gümüşhane Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Müdürü Doç.Dr. Selçuk Alemdağ ise potansiyel kaya düşme alanları belirledikten sonra problemli olan mahallelerden Hasanbey mahallesi, Kömürcüoğlu sokak ve Yeni mahalle civarında ciddi derecede kaya düşmelerini hemen hemen her yıl gözlemlediklerini söyledi.

“Türkiye’de şehir planlamalarında yapılmamış olan bir çalışmaya öncülük ettik"

Yapılan çalışmayı yerel yönetimlere, sorumlu il müdürlüklerine ve Valiliğe teslim etmeyi planladıklarını kaydeden Alemdağ, “Onlar da bu aşamadan sonra bu alanlarda şehirde imar planı altlıklarını, şehri üst tarafa doğru büyütmeyi planladıklarında kaya düşme potansiyeli açısından önemli yapılar, önlemli alanlar statüsünde değerlendirilip yapılan çalışmayı değerlendirecekleri kanısındayız. İlin önemli bir problemi olan kaya düşme alanlarını belirlemeye yönelik, riskli olan yerleri belirlemeye yönelik lokal yaptığımız birçok çalışmayı bu çalışmayla bütünleştirerek daha önce Türkiye’de şehir planlamalarında yapılmamış olan bir çalışmaya öncülük ettik” diye konuştu.

“Yaşadığımız şehrin bir problemine çözüm bulmak istedik”

Harita Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi ve Torul Meslek Yüksekokulu Müdürü Hasan Tahsin Bostancı ise “Gümüşhane açısından birçok doğal olay tehlikesi olmakla birlikte kaya düşmeleri zaman zaman ciddi mal ve can kayıplarına yol açabilecek tehlikelerden bir tanesi. Bu bağlamda kentimizin, yaşadığımız şehrin, sorumluluğumuz olan şehrin bir problemine çözüm olmak adına böyle bir çalışma hazırladık. Üniversite olarak gibi böyle bir sorumluluğumuz da var. Umarım bu kente bir katkı sağlayacak, örnek teşkil edecektir. Gerekli önlemler alınacaktır” ifadelerini kullandı.

Gümüşhane Üniversitesi Rektörü Prof.Dr. Halil İbrahim Zeybek ise yapılan çalışmadan duyduğu memnuniyeti ifade ederek Gümüşhane Üniversitesi olarak ürettikleri bilgiden öncelikle Gümüşhane’nin, bölgenin ve ülkenin faydalanması arzusunda olduklarını söyledi.

Yorumlar (0)
banner123
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 38 81
2. Fenerbahçe 38 79
3. Galatasaray 38 78
4. Trabzonspor 38 67
5. Hatayspor 38 60
6. Sivasspor 38 59
7. Alanyaspor 38 57
8. Gaziantep FK 38 55
9. Karagümrük 38 54
10. Göztepe 38 51
11. Konyaspor 38 48
12. Rizespor 38 45
13. Malatyaspor 38 44
14. Başakşehir 38 44
15. Kasımpaşa 38 43
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 38 40
18. Ankaragücü 38 38
19. Erzurumspor 39 37
20. Gençlerbirliği 38 35
21. Denizlispor 38 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 34 70
3. Chelsea 35 64
4. Leicester City 35 63
5. West Ham 35 58
6. Liverpool 34 57
7. Tottenham 35 56
8. Everton 34 55
9. Arsenal 35 52
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 34 48
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 34 41
14. Newcastle 35 39
15. Brighton 35 37
16. Southampton 34 37
17. Burnley 34 36
18. Fulham 34 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 35 77
2. Real Madrid 35 75
3. Barcelona 35 75
4. Sevilla 35 71
5. Real Sociedad 35 56
6. Villarreal 35 52
7. Real Betis 34 51
8. Celta de Vigo 35 47
9. Athletic Bilbao 35 46
10. Granada 34 45
11. Cádiz 35 43
12. Osasuna 35 41
13. Valencia 35 39
14. Levante 35 39
15. Getafe 35 34
16. Deportivo Alaves 35 32
17. Real Valladolid 35 31
18. Huesca 35 30
19. Elche 35 30
20. Eibar 35 29
11
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Sizce en başarılı Trabzon Milletvekili kim?
Sizce en başarılı Trabzon Milletvekili kim?
Namaz Vakti 10 Mayıs 2021
İmsak 03:18
Güneş 05:02
Öğle 12:23
İkindi 16:16
Akşam 19:34
Yatsı 21:10