28.07.2021, 10:29

KENAN YAVUZ ETNOGRAFYA MÜZESİ

Tokmaklar sesidir kapıların,

Kim geldi kim?

Erkek geldi; tak, 

Kadın geldi; tak tak.

Mahrem namahrem.

Lakin gelen; illa muhabbet, illa Muhammet. 

***

Müze kapılarından biri, ziyaretçilerini bu anlamlı davetle karşılıyor. 

Ben de yazıma bu yaklaşımla giriş yapmak istedim:

Tak tak tak, Malazgirt’teyiz.

Anadolu’nun kapılarının önündeyiz.

Coğrafyayı vatan edinme görevindeyiz.

***

Tak tak tak, izindeyiz. 

Kaybettiğimiz değerlerin peşindeyiz.

Kenan Yavuz Müzesi’ndeyiz. 

***

Bayburt-Beşpınar Köyü’nde neyin peşindeyiz?

Utanarak söylüyorum ki yitik kültürümüzün izlerinin peşindeyiz.

“Bunda utanılacak ne var?” dediğinizi duyar gibiyim.

İşte açıklıyorum: İş insanı Kenan Yavuz’un doğup büyüdüğü Beşpınar Köyü’nde kurduğu, Etnografya Müzesi EMF (Avrupa Müze Forumu) tarafından düzenlenen “Avrupa’da Yılın En İyi Müzesi Ödülleri Yarışması’nda” 2021 Silletto Ödülü’nü (Eşsiz atmosferi yaratıcı sunumlarıyla ziyaretçilerini etkileyen, eğitim ve sosyal alanlarda sorumluluk üstlenen müzelere verilen ana ödül) almaya hak kazandı.

Ve biz; ancak, bu ödül haberinden sonra Kenan Yavuz Etnografya Müzesi’nin farkına varabildik.

***

Türkiye’de müzecilik kültürü ne yazık ki beklenen seviyelerin çok gerisindedir. Özellikle kişisel müzecilik en zayıf alanımızdır.

Bölgemiz yakın zamanda iki kişisel müze girişimi ile tanıştı. 

Biri Uzungöl’de Dursun Ali İnan Müzesi.

Diğeri de Bayburt’ un Bayraklar Köyü’ndeki Baksı Müzesi.

İkisini de şükran duygularımla gezmiş ve etkilenmiştim.

***

Ama Kenan Yavuz Müzesi başka, zira o bir Etnografya Müzesi.

Toplam 15 bin metrekare üzerine kurulmuş “Budunbetim” alanı. (Yöre halkının töre ve alışkanlıklarının, yaratmış oldukları özgün birikimlerinin ve dinsel-kültürel özelliklerinin sunulduğu alan.)

***

Kapılardan gözünüzü alabilirseniz, diğer kültür unsurlarını solumaya başlayabilişiniz. Zira kapılar Matruşka gibi, bir kapıyı açtığınızda diğer tarihi kapı sizi kendine çekiyor. 

Türk kültüründe kapıların önemi bu alanda özenle sunulmuş.

Kapılar geçmişe açılıyor ve içeriye davet ediyor sizi.

***

Budunbetim alanındaki bütün yapılarda, çevre kültür mirasına saygı duyularak taş kullanılmış. Ancak kullanılan taşların tamamının geçmişi var. Bana göre müzenin etkileyici taraflarından biri de bu. Yıkılmış, terk edilmiş evlerin ya da duvarların ölüme terk edilmiş taşları toplanarak müzenin yerleşkesi yapılmış. 

Yani her duvar taşının hikâyesi var.

Ölümden kurtarılmışlar adeta.

***

Her adımda her nefesimde Türk kültürünü soludum. Zira müze kültürel mirasın taşıyıcılığı görevini başarıyla yerine getiriyor.

Her alanı hayranlıkla izledim ve tabi ki kahrolarak.

Kahroldum çünkü popüler kültür gözlerimizin önünde özgün değerlerimizi gömdü ve bizi de seyirci kıldı. 

***

Kenan Yavuz’un “kültürel vefa” duygusu kendi köyünde, 6. pınar olarak çağlamaya başlamış. 
Var olsun. 

Ekonomik gücünü, Türk kültürünü yeniden canlandırmaya adamış, sağ olsun.

Gezin, görün, yaşayın.

Çünkü yaşayan bir müze de olacaksınız; “yaşayan ve yaşatan.”

Ama mutlak kütüphanesinde soluklanın.

Kütüphane ne kadar da canlı. Hiç okumazsanız bile, şöyle kitap isimlerini gözden geçirin yeter. 
Ve varsa, “şapkanızı çıkartın.”

***

Kenan Yavuz Müzesi’nin bölgemizin sosyo-ekonomik  ve sosyo-kültürel varlığına ciddi katkılar sağlayacağından eminim.

Ama en önemlisi Türk kültürünün gelecek kuşaklara aktarılmasında canlı bir övünç alanı olacak.

Kutluyorum. 


 

Yorumlar (5)
Mucettin Kuvvet 12 ay önce
Tebrik ederim sayenizde bizde feyizleniyoruz gidemesekde gidemesekde kalemize sağlık dizede tekrardan teşekkürler ediyorum.
İlhan Okumuş 12 ay önce
Teşekkür ederim sevgili kardeşim,haberdar olduk, yapanın ömrüne bereket.Var olasın.
Tülay Örs 12 ay önce
Ben de kutluyor inşAllah böyle duyarlı,geçmiş geleceğimize ışıktır diyenlerin çoğalması dileği ile sevgiler saygılar
Zelkif TERZİ 12 ay önce
Aziz ve sevgili hocam.Sizin sayenizde öğrenmis bulunduğumuz bu ödüllü müzeyi Türk kültürüne ve insanlık tarihine kazandıran Kenan Yavuz Bey'i kutluyor ve saygı ve sevgiyle anıyorum.Çok büyük bir iş başarmış.Sana da çok teşekkür ediyorum ki bu ve benzeri güzellikleri bize tanıtıyor, beğenimize sunuyorsun.Sağ olasın, var olasın!..Dursun Ali İnan Müzesi'ni de bu yazın sayesinde öğrendim.
Yıllar önce;1981veya 1982 yılı başı,bir öğrencimizi ziyarete Bayburt'a gitmiştim.Köyün ismi aklımda Yelpınar olarak kalmış; Trabzonluların kurduğu bir köydü.Bu köy Beşpınar olmasın? En derin selam ve sevgilerimi sunuyorum.Hoşça ve dostça kalınız.
Lokman 12 ay önce
Yüreğinize sağlık Sayın Hocam, biz de haberdar olmuş olduk. Kendilerine ve emeği geçenlere çok teşekkür ederiz. En kısa sürede müzemizi ziyaret edebilmek temennisiyle
22
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 06 Temmuz 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31