Trabzon turizmde gerçekten verimli bir sezon geçiriyor. Havalimanında bir günde 150 uçak sayısına ulaşılması ve tüm zamanların rekorunun kırılması, şehrin turizmde ulaştığı noktayı göstermesi bakımından son derece sevindirici. Şehre gelen yerli ve yabancı turist sayısındaki artış, ekonomik hareketlilik ve Trabzon’un uluslararası görünürlüğünün güçlenmesi hepimiz için gurur verici. Ancak madalyonun bir de diğer yüzü var: Trafik ne olacak?
Bugün Trabzon’da trafik artık sadece sabah ve akşam saatlerinin problemi olmaktan çıkmış durumda. Günün neredeyse her saatinde şehir içinde ciddi bir yoğunluk yaşanıyor. Ana arterlerde, kavşaklarda, sahil yolunda ve şehir merkezine bağlantı noktalarında trafik zaman zaman içinden çıkılmaz bir hale geliyor. Bu tabloyu yalnızca “Turist ve gurbetçi çok geldi” diyerek açıklamak kolay. Ama eksik. Çünkü ortada daha büyük ve yapısal bir mesele var. Trafiğe çıkan araç sayısı her yıl artıyor. Yerli ve yabancı turist sayısı her yıl artıyor. Öğrenci sayısı artıyor. Şehrin ekonomik ve sosyal hareketliliği artıyor. Fakat alternatif ulaşım güzergahları ve yol kapasitesi aynı oranda artmıyor! Sorunun temelinde biraz da bu dengesizlik yatıyor.
Trabzon büyüyor, hareketleniyor, daha fazla insanı ağırlıyor. Ancak ulaşım altyapısının bu büyümeye aynı hızda cevap verip vermediğini ciddi biçimde sorgulamamız gerekiyor.
Üstelik önümüzdeki dönem tablo daha da karmaşık hale gelebilir.
Yeni havalimanı projesinin yapım süreci başlayacak. Şehir içi raylı sistem inşaatı başlayacak. Büyük ölçekli ulaşım yatırımlarının hayata geçmesi elbette Trabzon’un geleceği açısından son derece önemli. Ancak bu projelerin inşaat süreçlerinin de şehir trafiğine yeni yükler getireceği açık. Bugün bile zaman zaman çekilmez hale gelen trafik, yarın bu çalışmalarla birlikte ne hale gelecek?nAsıl kafa yorulması gereken soru bu. Elbette raylı sistem bu sorunun çözümünde Trabzon için tarihi bir adım olacak. Toplu taşımanın güçlendirilmesi, özel araç kullanımının azaltılması ve şehir içi ulaşımın daha sistematik hale getirilmesi açısından büyük önem taşıyor. Ama raylı sistem tek başına bütün trafik problemini çözecek sihirli bir değnek değil. Şehrin ulaşım master planının bütüncül biçimde ele alınması gerekiyor. Alternatif güzergahlar, kavşak düzenlemeleri, otopark kapasitesi, toplu taşıma entegrasyonu, akıllı ulaşım sistemleri, yaya ve bisiklet ulaşımı birlikte düşünülmeli. Çünkü mesele artık sadece “Bugünkü trafiği nasıl rahatlatırız?” meselesi değil. Trabzon’un 10, 20, 30 yıl sonraki ulaşımını nasıl planlayacağız?
Turizmde rekor kırmak istiyoruz. Daha fazla turist gelsin, daha fazla yatırım yapılsın, şehir daha fazla büyüsün istiyoruz. Elbette isteyelim. Fakat daha fazla insanı ağırlayacak şehrin ulaşım altyapısını da aynı ölçüde büyütmek zorundayız.nAksi halde turizmdeki başarı, şehir içindeki ulaşım sıkışıklığının gölgesinde kalabilir. Trabzon bugün önemli bir eşiğin üzerinde.
Turizmde rekor sevindirici ama trafikte alarm zilleri çalıyor. Yetkililerin önümüzdeki dönemde üzerine en fazla kafa yorması gereken başlıklardan biri hiç kuşkusuz trafik ve ulaşım olmalı. Çünkü mesele ertelenecek bir mesele değil. Trabzon’un acil sorunu trafiktir. Ve bu soruna bugünden çözüm üretmek zorundayız.